صلح عمری و رقبى به چه شکل منحل میشوند؟

صلح در لغت به معنی سازش، آشتی و توافق است و در قرآن و سنت ما نیز عقد صلح به معنی مرافعه و پایان بخشیدن به دعوا به کار می رود. البته لزومی ندارد حتماً اختلافی موجودد باشد تا بتوان از صلح نامه استفاده کرد، بلکه صلح نامه و عقد صلح می توانند وسیله معامله و یا اجاره هم قرار بگیرند.

بعبارت دیگر صلح آن است كه انسان با دیگری سازش كند كه مقداری از مال یا منفعت مال خود را ملك او كند، و یا از طلب یا حق خود بگذرد، خواه در مقابل عوض باشد و یا بدون عوض.

برای نکات بیشتر و مشاوره میتوانید وکیل کیفری را ببینید.

برای اینکه با مفهوم صلح آشنا شویم بهتر است، برخی اصطلاحات آنرا بدانیم:

مصالح: منظور شخصی که مالی را به دیگری واگذار می نماید.

متصالح: منظورکسی که مال را قبول می نماید.

مورد صلح: منظور مالی است که مورد عقد صلح قرار می گیرد.

مال الصلح: منظور پول یا مالی است که یک طرف در ازای پیشنهاد صلح از دیگری دریافت می دارد.

صلح را می توان به دو دسته تقسیم کرد:

  1. صلح به منظور رفع تنازع: كه همان تراضی طرفین برای پایان دادن به دعوی است.
  2. صلح در مقام معامله: عبارت از صلحی است كه به صورت عرفی جایگزین عقود دیگر می شود. صلح به طور معمول دارای معوض است ولی ضرورتی ندارد كه ارزش دو عوض با هم برابرر باشد، هر گاه عوض نابرابر و ناچیزی در صلح تعیین شود چنین صلحی (صلح محاباتی) نامیدهه می شود. بعبارتی صلح می تواند در ازای مال یا به صورت رایگان باشد یا می تواند مال گرانقیمتى را در برابر مال کم قیمتى صلح کرد . بعنوان مثال: صلح در مقام فروش یک خانه درر برابر یک شاخه نبات.

نگاهی به صلح عمری و رقبی:

صلح عمری: عقدی است که به موجب آن، شخصی حق استفاده از ملکش را برای مدت عمر خود یا عمر منتفع یا عمر شخصی دیگر به منتفع (شخص استفاده‌کننده از ملک) منتقل می‌کند.. بنابراین در طول مدت عمر فرد تعیین‌شده، حق استفاده از ملک برای منتفع خواهد بود.
صلح رقبی: نیز عقدی است که به موجب آن، مالک حق استفاده از ملکش را برای مدتی معینن مثلا ۶۶ ماه به منتفع منتقل می‌کند.

چند نکته:  

  • صلح عقدی لازم است، یعنی طرفین قرارداد نمی‌توانند هر زمان که خواستند آن را منحل کنند. حتی قراردادهای صلحی که در مقام عقود جایز منعقد شده‌اند، نیز لازم هستند. به عنوانن مثال صلحی که در مقام عقد هبه منعقد می‌شود یک عقد لازم است؛ هرچند که قرارداد هبه خودد جایز بوده و طرفین می‌توانند هر زمان که خواستند آن را بر هم بزنند.
  • بنابراین صلح عمری و رقبی در هر دو شکل عقد لازم است و منتفع باید در زمان انعقاد عقد صلح وجود داشته باشد. در غیر این صورت، عقد باطل است. عقد صلح عمری و رقبی در صورتت پایان یافتن مدت و از بین رفتن ملک مورد صلح منحل خواهند شد.
  • همچنین باید توجه داشت که عمری و رقبی تنها نسبت به اموالی که در عین استفاده، ماندگار هستند، برقرار می‌شود. بنابراین اگر مالی صلح شود که با استفاده از آن بین می‌رود مانند مواد خوردنی، عقد صورت گرفته باطل است.
  • در هر دو شکل صلح عمری و رقبی، منتفع باید مال مورد قرارداد را در اختیار بگیرد؛ در غیر این صورت صلحی واقع نشده است. بعنوان مثال اگر شخص (الف) حق استفاده از ملک خود را به شخص(ب) صلح کرد (ب) باید ملک را در اختیار بگیرد، در غیر این صورت عقد واقع نمی‌شود.
  • عمری و رقبى در دو حالت منحل می شوند: ۱.پایان یافتن مدت ۲ .از بین رفتن ملک مورد صلح.
  • در صورتی که مبنای قرارداد صلح، معامله باطل باشد، صلح هم باطل خواهد بود. مثلا دو نفر با یکدیگر در مورد انجام کاری غیرقانونی مانند انتقال مواد مخدر قراردادی امضا کرده‌اند. حالل اگر یکی از طرفین برای جلوگیری از به هم زدن قرارداد از سوی طرف دیگر با او صلح کند، صلح انجام شده باطل و بلااثر خواهد بود.
  • اگر معامله‌ای باطل شود و طرفین اختلافات ناشی از آن را با صلح برطرف کنند این عقد صحیح است.
  • برای صحت صلح، طرفین باید اهلیت معامله و تصرف در مورد صلح داشته باشند.
  • اگر در طرف مصالحه و یا مورد صلح اشتباهی واقع شده باشد صلح باطل است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *